In de diepte
Veiligheid en angst
'Je bent een dwaas als je niet bang bent. Maar nóg dwazer als je je door angst laat regeren'. Aldus Nelson Mandela. Hoe zorg je dat je je veilig voelt? Een artikel van Jeltine Zijlstra.
Wat zegt Wikipedia over angst? 'Angst is een fysiologische toestand die gekenmerkt is door lichamelijke, cognitieve, emotionele en gedragscomponenten. Angst kent verschillende gradaties. Voorbeelden van mildere vormen zijn: je niet op je gemak voelen, onrust en bezorgdheid. Voorbeelden van meer extreme vormen zijn paniek, de paniekstoornis en de gegeneraliseerde angststoornis.'
Sofar Wikipedia
Je veilig voelen suggereert de afwezigheid van angst. En natuurlijk weet je meteen dat dat niet reeël is. We leven in een wereld waarin er veel angstbronnen zijn waaruit geput kan worden, de kranten, media en internet zijn drie belangrijke. Maar ook in de winkel lopen en iemand loopt tegen je op en kijkt je boos aan. Of afgesneden worden in de auto of op de fiets. Of er zit een spin in je slaapkamer. Noem maar op. Hoe verhoudt angst zich nu tot de behoefte aan veiligheid? Een poging tot verheldering.
Acties
Vanuit de behoefte aan veiligheid onderneem je verschillende acties. Je gaat situaties vermijden waarin je geconfronteerd wordt met angst. Je gaat je angstgevoelens negeren en wegdrukken; ontwikkelt ijzersterke patronen hiervoor, hoe ouder het patroon, hoe zwaarder verankerd. En je verdooft jezelf door te hard te werken, teveel te drinken, teveel te eten, drugs te nemen, medicatie etc. Hoe jouw actie ook is, het kost flink wat energie om niet geconfronteerd te worden met je angst met de bedoeling dat je je veilig voelt. En het is jammer maar helaas maar op de lange termijn gaan bovenstaande acties niet werken. Het is namelijk net een waterbed, als je op de ene plek drukt komt er op een andere plek iets naar boven. En het verband is vaak niet logisch, je kunt dus niet voorspellen waar de druk zich zal uiten.
Polen?
Angst en veiligheid zijn twee schijnbaar tegengestelde polen, als je deze polen tegen over elkaar zet in een lemniscaat, een liggende acht, dan gaat er niet om te bepalen welke van de twee polen goed zijn en nastrevenswaardig. Maar het gaat om de beweging tussen de ene pool en de andere. Ieder moment opnieuw verricht je je leven, verricht je je lichaam en is het daarmee van belang welke keus je maakt en welke beweging je maakt. Als beide gevoelens er mogen zijn en kunnen zijn dan geeft dat op zich al ruimte. Want je bespaart daarmee de energie die je normaliter steekt in het onderdrukken van die onprettige gevoelens van onrust, bezorgdheid of paniek. Lukt het je vervolgens ook nog om een verband te leggen tussen je angstig voelen en je veilig voelen dan geeft dat een heel andere dynamiek. Loslaten is immers anders leren kijken.
Verbinding
Met betrekking tot angst en veiligheid gaat het dus niet om het bereiken van de ene of de andere 'staat' maar om de beweging die er steeds opnieuw ontstaat tussen beide. Loesje heeft hier een prachtige spreuk voor gemaakt: Leven is meervoud van lef. En zo is het, je hebt elke keer weer de moed te vinden om in beweging te komen.
Bron: Jeltine Zijlstra
