Interview
Hannie van Rijsingen
'De meeste ongelukkigheid ontstaat als mensen ontrouw zijn aan zichzelf'

Wat is authenticiteit volgens jou?
Voor mij betekent authenticiteit volstrekt oprecht en trouw aan jezelf zijn. Het leuke is: die oprechtheid kan verschillen. Dat is geen statisch gegeven. Je inzichten kunnen immers veranderen. Dat noem ik de wet van het voortschrijdende inzicht. Als er iets is waar je helemaal achterstaat op je twintigste, dan kan het op je dertigste wel eens heel anders zijn!
Waarom is het van belang om authentiek te zijn?
De meeste ongelukkigheid ontstaat als mensen ontrouw zijn aan zichzelf. Meestal voldoen ze dan aan verwachtingen die anderen van hen hebben, terwijl dat niet in overeenstemming is met wat ze eigenlijk zélf willen. Als je niet in contact staat met jezelf en dus niet authentiek bent, dan kun je daaraan onderdoorgaan. Je wordt ziek, krijgt een depressie of een burn-out. Iedereen krijgt in zijn of haar leven wel eens te maken met vragen als 'wat wil ik?' en 'moet ik zo verder?'. Als je uit jezelf dergelijke vragen nooit stelt, dan komen ze vanzelf naar je toe. Meestal vanwege een of andere aanleiding. Relatiecrisis, overlijden van je ouders, je partner betrappen op internetseks: allemaal situaties waardoor mensen worden teruggeworpen op zichzelf en gedwongen zijn op zoek te gaan naar antwoorden.
Wat belemmert mensen om trouw aan zichzelf te zijn?
In mijn praktijk zie ik dat alle conventionele dingen mensen kunnen belemmeren om authentiek te leven. Sommigen hebben bijvoorbeeld het idee dat ze in hun huwelijk moeten blijven, ook al zijn ze ongelukkig. Anderen volgen een bepaald carrièrepad of doen een specifieke opleiding omdat hun ouders dat zo graag willen. Veel van mijn cliënten zijn bijvoorbeeld tussen de 30 en 40 jaar als ze ontdekken dat ze eigenlijk het verkeerde beroep uitoefenen. Tegen die tijd spelen dan mogelijk ook weer andere belemmeringen om het roer om te gooien, zoals een hypotheek of de verantwoording voor een gezin.
Hoe ontdek je je eigen authenticiteit?
Een eerste vereiste is jezelf kennen. Wie ben je eigenlijk? Dat leer je in de loop der jaren. Het is een leerproces dat nooit eindigt. Wellicht gaat het zelfs door na je dood. Wie zal het zeggen? Voor ons is het in ieder geval belangrijk om te weten dat je elke dag kunt leren. Een goede graadmeter is verder of iets goed voelt of niet. Hoe ga ik reageren op deze situatie op dit moment zodat ik me goed voel? Dat zou een constante focus moeten zijn. Het antwoord vind je in jezelf. Een tweede punt is dat je bestand moet zijn tegen weerstand uit de wereld om je heen. Als je authentiek gaat leven en dingen doet voor jezelf, dan is de kans groot dat een ander dat vervelend vindt en al snel uitlegt als 'je bent tegen me' of 'je houdt niet meer van me'.
Is authentiek leven geen excuus voor egoïsme?
Je zult zeker door een aantal mensen als zodanig worden bestempeld. En dan vooral door diegenen die dingen van je willen. Feitelijk zijn zij behoeftig. Als mensen echter echt van je houden, dan zullen ze zien dat het goed is dat je je eigen keuzes maakt. Overigens ben ik van mening dat volwassenen alleen verantwoordelijk zijn voor zichzelf. Je bent dus níet verantwoordelijk voor de ander. Kinderen uitgezonderd natuurlijk. Zeker als ze klein zijn. Maar in volwassen relaties geldt dat je allereerst te maken hebt met jezelf. Daarover kun je dan vervolgens met de ander in gesprek gaan.
Je boek ‘Wie wil ik zijn’ focust op relaties. Waarom gaat het over jij en de ander, en niet alleen over jij?
Omdat de meeste mensen in relatie staan tot een ander. Daarin komen ze zichzelf dan ook tegen. Ik zie dat velen niet altijd even realistische verwachtingen hebben ten aanzien van relaties. Zo kom ik vaak mensen tegen die hun geluk buiten zichzelf plaatsen en bij de ander neerleggen. Zij maken zich dus afhankelijk van de ander. Sociale verwachtingen spelen hierbij ook een rol. De norm is immers dat je met zijn tweetjes door het leven gaat. Dus veel mensen zijn als ze eenmaal iemand hebben gevonden blij, omdat ze aan de norm voldoen. Is dat echter een authentieke keuze? Sta je dan nog stil bij de uiterst belangrijke vraag of deze persoon bij je past? Of jullie samen genoeg uitgangspunten hebben om een leven te delen?
Hoe authentiek ben jezelf?
Ik leer het steeds beter! In het verleden heb ik veel gedaan, simpelweg omdat ik het zo geleerd had en omdat men dat van mij verwachtte. Dus heb ik een flink aantal concessies gedaan. Waar ik echter nooit aan heb toegegeven, is de verwachting om thuis te blijven met de kinderen. Ik heb altijd gewerkt. Ook toen mijn kinderen klein waren en zeker in die tijd mijn omgeving een uitgesproken mening had over werkende moeders. Maar ondertussen vrat het wel aan me. Waarom kan ik niet als andere vrouwen genoegen nemen met een bestaan als huismoeder? Wat dat betreft, kreeg ik pas rust toen iemand mijn horoscoop trok. Daaruit bleek dat het in mijn leven altijd zou draaien om het zoeken naar de balans tussen naar buiten treden en een harmonisch gezinsleven hebben. Ik realiseerde me eens te meer dat ik beide aspecten nodig heb. Vanaf dat moment vond ik het makkelijker te accepteren dat ik was zoals ik was. Ik heb mijn leven daarop ingericht en kon steeds authentieker zijn in mijn keuzes.
Foto: Thomas Bouwman

Biografie





